امام صادق ( عليه السلام ) گويند : رسول اللّه ( صلى الله عليه و آله ) فرمودند : آدم سخاوتمند به خدا و مردم و بهشت نزديك است و از آتش دور ، ولى برعكس آدم بخيل دور از خدا و مردم و بهشت و به آتش نزديك است . سخاوتمند ناميده نمىشود مگر بخشنده در راه اطاعت خداوند و براى ذات او گرچه به گرده نانى يا مختصر آبى باشد . رسول گرامى ( صلى الله عليه و آله ) فرمودند : سخاوتمند آن است كه از مال خود براى رضايت خداوند بخشش كند ، ولى انسان « مُتُسخّى » و كسى كه تظاهر به سخاوت مىكند ( سخاوت‌نما ) او حمّال سخط و غضب الهى است و او بخيل‌ترين مردم نسبت به خود است ، چه رسد به غير خود ، زيرا متابعت هواى نفس و مخالفت امر خداوند عزوجل كرد ، خداوند متعال نيز فرمود : وَلَيَحْمِلُنَّ أَثْقَالَهُمْ وَأَثْقَالا : « و آنان سنگينى هاى بار خود را به دوش مىكشند و نيز سنگينى هاى ديگران را با سنگينى هاى بار خود عمل مىكنند » ، « 1 » آن كه در راههاى باطل انفاق مىكند و در راه غيرخدا بخشش مىكند ، گناهان ديگران را نيز كه گمراه شده و به باطل رفته‌اند همراه با گناهان خود به دوش مىگيرد . بذل و بخشش دو قسم است : يكى در راه خدا و براى كسب رضايت خدا و دوم از روى غرضهاى مادى و مقاصد دنيوى از كسب عنوان و اعتبار و ترويج باطل و اعانت به ظلم و فساد . آنچه دارم مورد مدح و ستايش است ، قسم اول است ، انسان در قسم دوم گذشته از اين كه به او سخاوتمند گفته مىشود ، عنوان بخل نيز درباره او صادق است ، زيرا اين شخص با اين بذل ، خود را از قرب خدا و از بهشت بر كنار كرده و به سوى آتش و غضب الهى كشانده است ، او در رسيدن به اين همه سعادت نسبت به خود بخل ورزيده است ، و بدترين و بالاترين بخل آن است كه خلاف صلاح و خير و سعادت خود قدم بردارد .

--> ( 1 ) . سوره عنكبوت ، آيه 13 . .